ការពង្រីកបរិយាកាសអភិវឌ្ឍទីក្រុងតាមរយៈគម្រោងបង្កើតដីថ្មីដោយលប់សមុទ្ទ បានក្លាយជាសញ្ញាសម្គាល់ពិសេសរបស់សង្កាត់ រ៉ាច់យ៉ា ខេត្ត អានយ៉ាង។ សមិទ្ធផលនៃការលប់សមុទ្ទនេះ មកដល់ពេលបច្ចុប្បន្ន មានផ្ទៃដីប្រហែល ៦៨៨ ហិកតា បានរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់សម្រាប់ទីក្រុងជាប់ឆ្នេរសមុទ្ទខាងលិច ក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ចសមុទ្ទនៃតំបន់ភាគខាងត្បូងនៃប្រទេស។
ក្នុងរយៈពេល ២៥ ឆ្នាំកន្លងទៅនេះ រ៉ាច់យ៉ា បានអនុវត្តដោយជោគជ័យនូវគម្រោងលប់សមុទ្ទទ្រង់ទ្រាយធំ ធ្វើឲ្យផ្លាស់ប្តូរទិដ្ឋភាពសមុទ្ទខាងលិចទាំងស្រុង។ គម្រោងលុបសមុទ្ទដែលបាននិងកំពុងផ្សព្វផ្សាយអនុវត្តដល់ឆ្នាំ ២០២៥ រួមមាន៖ តំបន់ទីក្រុងលប់សមុទ្ទ (ពង្រីកទីរួមខេត្តរ៉ាច់យ៉ាចាស់) ៤២០ ហិកតា តំបន់ទីក្រុង ភូគឿង - ហ្វាងយ៉ា ៦៨,៧ ហិកតា តំបន់ទីក្រុងភូគ្វី ៩៩,៩ ហិកតា និងតំបន់ទីក្រុងថ្មីលប់សមុទ្ទខាងលិច ៩៩,៤ ហិកតា។
បណ្តាតំបន់លប់សមុទ្ទពង្រីកបរិយាកាសទីក្រុង និងធ្វើឲ្យប្រព័ន្ធហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធមានភាពទំនើប ជំរុញការអភិវឌ្ឍសង្កាត់រ៉ាច់យ៉ាតាមទិសដៅទីក្រុងអារ្យធម៏ ទំនើប បៃតង - ជ្រះ - ស្អាត។ បណ្តាតំបន់ទីក្រុងលើ “តំបន់ដីថ្មីលុបសមុទ្ទ”ដូចជា ភូគឿង - ហ្វាងយ៉ា ភូគ្វី និងភាគពាយ័ព្យ បានវិនិយោគរាប់ម៉ឺនពាន់លានដុង ដោយសាងសង់យ៉ាងបែបបទ មានហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទំនើប និងមុខងារចម្រុះ បណ្តាទម្រង់សេវាកម្មគុណភាពខ្ពស់ ចាប់ពីភោជនីយដ្ឋាន សណ្ឋាគាររហូតដល់ល្បែងលេងកម្សាន បង្កើតជាបរិយាកាសរស់នៅនិងសេវាកម្មឆ្នេរសមុទ្ទងាយស្រួល រួមចំណែកជំរុញកំណើនវិស័យពាណិជ្ជកម្ម សេវាកម្ម អចលនទ្រព្យ និងផ្លាស់ប្តូររូបរៀងសង្កាត់រ៉ាច់យ៉ា ជាពិសេសគឺទាក់ទាញវិនិយោគ។
ជាក់ស្តែង ដូចតំបន់ទីក្រុងថ្មីលប់សមុទ្ទ ភាគពាយ័ព្យ ដែលវិនិយោគដោយ ក្រុមហ៊ុនប្រឹក្សាវិនិយោគសំណង់ គៀនយ៉ាង មានផ្ទៃដីប្រហែល ៩៩,៨ ហិកតា និងទុនវិនិយោគសរុប ១.៣៤៤ ពាន់លានដុង។ គម្រោងនេះបំពេញតម្រូវការស្នាក់នៅសម្រាប់គ្រួសាររាប់ពាន់គ្រួ ដោយមានផ្ទះលំនៅទីក្រុង ផ្ទះសង្គម ផ្ទះសម្រាប់ការតាំងទីលំនៅថ្មី តំបន់ពាណិជ្ជកម្ម សេវាកម្ម ស្ថាប័នសាធារណៈ សាលារៀន និងឧទ្យាន។ តំបន់ថ្មីលុបសមុទ្ទពាយ័ព្យជាមួយហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសមស្របគ្នា និងបរិយាកាសរស់នៅទំនើប ក្លាយជាតំបន់ទីក្រុងថ្មីដោយទ្រង់ទ្រាយធំ រួមចំណែកបង្កើតរូបភាពសម្បូរធូរធាសម្រាប់ទីក្រុងរ៉ាច់យ៉ានៅឆ្នេរសមុទ្ទខាងលិច។
បងស្រី ង្វៀន ធីធូ ប្រជាពលរដ្ឋម្នាក់រស់នៅក្នុងតំបន់នេះបានចែករំលែកថា៖“ខ្ញុំក៏ដូចជាគ្រួសារជាច្រើនផ្សេងទៀតដែរមានចំណូលមធ្យម និងទាប មានអារម្មណ៍ថានិងនរចិត្ត ខណៈដែលមានកន្លែងស្ថិរភាព ស្អាតបាតនៅក្នុងតំបន់ទីក្រុងថ្មីលុបសមុទ្ទភាគពាយ័ព្យដោយមិនចាំបាច់បារម្ភអំពីការជួលផ្ទះ ឬកន្លែងរស់នៅបណ្ដោះអាសន្នដូចមុននេះទៀតទេ។ ផ្ទះសង្គមមានតម្លៃសមរម្យ ជួយឲ្យគ្រួសារខ្ញុំសម្រេចបានក្តីសុបិនមានផ្ទះផ្ទាល់ខ្លួនបាន។”
អ្នកស្រី ង្វៀន ធី ហ្វ័ន ស្វឺន អនុលេខាប្រចាំការបក្ស ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាប្រជាជនសង្កាត់ រ៉ាច់យ៉ា បានឲ្យដឹងថា ចាប់តាំងពីចុងទសវត្សរ៍ ១៩៩០ ខេត្តបានចាប់ផ្តើមផ្សព្វផ្សាយគម្រោងលប់សមុទ្ទនៅទីរួមខេត្តរ៉ាច់យ៉ា (ខេត្ត គៀនយ៉ាង ចាស់) ដែលជាគម្រោងដំបូងមួយក្នុងប្រទេស។ នេះមិនត្រឹមតែជាការពង្រីកធនធានដីប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងជាមូលដ្ឋានសម្រាប់ឲ្យរ៉ាច់យ៉ាឈានឡើងក្លាយជាទីក្រុងប្រភេទ ១ ស្ថិតក្រោមឱវ៉ាទខេត្ត នៅដើមឆ្នាំ ២០២៥ រួមចំណែកអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធទីក្រុង និងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខេត្តអានយ៉ាង។ជាពិសេស សមិទ្ធផលលប់សមុទ្ទបាននាំមកនូវការផ្លាស់ប្តូរពិតប្រាកដសម្រាប់ជីវភាពប្រជាជន ទាក់ទាញធុរកិច្ច និងវិនិយោគិន បង្កើតជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម ទេសចរណ៍ និងកម្សាន្តមានគុណភាពខ្ពស់។ ការតម្រង់ទិសរបស់រ៉ាច់យ៉ាគឺជាការតភ្ជាប់ខ្លាំងក្លាជាមួយ ភូក្វឹក និង ហាទៀន ដើម្បីបង្កើត “ត្រីកោណទីក្រុងថាមវន្ត” ដែលមានតួនាទីជាកម្លាំងជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចសមុទ្ទសម្រាប់ខេត្ត និងក្នុងតំបន់ទាំងមូល។
ពីមុនធនធានដីធម្មជាតិរបស់រ៉ាច់យ៉ាតិចដោយសារភូមិសាស្ត្រ និងមានព្រែកប្រឡាយច្រើនម្លោះហើយ ធ្វើឲ្យការពង្រីកទីក្រុងជួបការលំបាក។ ការលប់សមុទ្ទបានបង្កើតជាបរិយាកាសថ្មីសម្រាប់ដើម្បីរៀបចំផែនការកែលម្អទីក្រុង សាងសង់តំបន់លំនៅដ្ឋាន តំបន់ពាណិជ្ជកម្ម សេវាកម្ម បរិយាកាសសាធារណៈនិងឧទ្យានឆ្នេរសមុទ្ទជាដើមសម្រាប់មូលដ្ឋាន។ ដងផ្លូវឆ្នេរសមុទ្ទ គម្រោងផ្លូវ ៣/២ តភ្ជាប់ និងស្ពាន ៣/២ មិនត្រឹមតែផ្លាស់ប្តូរទិដ្ឋភាពទីក្រុងប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងភ្ជាប់រ៉ាច់យ៉ាជាមួយតំបន់សេដ្ឋកិច្ចសំខាន់ៗផងដែរ។កំពង់ផែដឹកអ្នកដំណើររ៉ាច់យ៉ា ស្ថិតនៅក្នុងតំបន់លុបសមុទ្ទ បានក្លាយជាចំណុចប្រសព្វផ្លូវដឹកជញ្ជូនសមុទ្ទសំខាន់ តភ្ជាប់ដីគោកទៅកាន់គោលដៅទេសចរណ៍ល្បីៗ ដូចជា ភូក្វឹក ណាមយូ ហនសឺន។ ជាមួយនេះ គម្រោងទប់ទឹកប្រៃ រក្សាទឹកផ្អែម ឆ្លើយតបនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ដូចជា ទ្វារទឹក ស៊ុងគៀន គេនញ៉ាញ់ គេនគូត ក៏ត្រូវបានវិនិយោគ ដើម្បីបម្រើក្នុងការផលិតកសិកម្មផងនិងការពារទីក្រុងឲ្យចីរភាពផង។
បើយោងតាមផែនការដល់ឆ្នាំ ២០៤០ ផ្ទៃដីលប់សមុទ្ទរបស់សង្កាត់រ៉ាច់យ៉ានឹងកើនឡើងតាមការសន្និដ្ឋានប្រមាណ ៣.៩៦០ ហិកតា។ ចំណុចសំខាន់ក្នុងដំណាក់កាលនេះ គឺអភិវឌ្ឍ កោះសិប្បនិម្មិត ដែលមានផ្ទៃដីសរុបប្រហែល ២.៨០០ ហិកតា រួមមាន៖តំបន់ទីក្រុងព្រលានយន្តហោះ ១.០៨០ ហិកតា។តំបន់ទីក្រុងពាណិជ្ជកម្ម -សេវាកម្ម -វាលកីឡា Golf ៦៩៤ ហិកតា។ តំបន់ទីក្រុងសេវាកម្មទេសចរណ៍ ៥៧៦ ហិកតា។ តំបន់ទីក្រុងសេវាកម្មឡាកហុង ៤៥០ ហិកតា។តំបន់ទីក្រុងលប់សមុទ្ទ និងកោះសិប្បនិម្មិតនាពេលអនាគត នឹងក្លាយជាគន្លឹះដើម្បីសម្រេចគោលដៅធ្វើឲ្យរ៉ាច់យ៉ាក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ចទំនើបនៅឆ្នេរសមុទ្ទខាងលិចនៃមាតុភូមិ។
សង្កាត់ រ៉ាច់យ៉ា បានខេត្តកំណត់ថាជាមជ្ឈមណ្ឌលនយោបាយ - រដ្ឋបាល សេដ្ឋកិច្ចចម្រុះ សេដ្ឋកិច្ចសមុទ្ទ និងជាចំណុចសំខាន់នៃការផ្លាស់ប្តូរពាណិជ្ជកម្ម ដែលមានតួនាទីស្នូលក្នុងតំបន់ទីក្រុងថាមវន្តសំខាន់ៗចំនួន ៥ របស់ខេត្តអានយ៉ាង។ ថ្នាក់ដឹកនាំសង្កាត់រ៉ាច់យ៉ាសង្កត់ធ្ងន់ថា ដើម្បីអនុវត្តសម្រេចគោលដៅនេះ សង្កាត់បានស្នើវិនិយោគបណ្តាញផ្លូវភ្ជាប់សំខាន់ៗ ដើម្បីជំរុញការភ្ជាប់តំបន់ និងជំរុញការតភ្ជាប់តំបន់។ កៀរគរនិងដោះសោធនធានក្នុងទិសដៅ “ប្រើប្រាស់ការវិនិយោគសាធារណៈ ដើម្បីដឹកនាំការវិនិយោគឯកជន”ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសំខាន់ៗដែលតភ្ជាប់តំបន់ និងអន្តរតំបន់ បង្កើតជាបរិយាកាសអភិវឌ្ឍថ្មី។សង្កាត់បានអាទិភាពដល់ការវិនិយោគលើគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសំខាន់ៗ ដើម្បីជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច-សង្គម ដូចជា៖ លើកកម្ពស់និងពង្រីកអាកាសយានដ្ឋានរ៉ាច់យ៉ា ផ្លូវជាតិលេខ ៨០ តភ្ជាប់ទីក្រុងទាំងពីរគឺឡុងស្វៀននិងរ៉ាច់យ៉ា ឆ្ពោះទៅរកការវិនិយោគលើផ្លូវល្បឿនលឿនថ្មីមួយ ដែលតភ្ជាប់ឡុងស្វៀន និងរ៉ាច់យ៉ា។ លើកកម្ពស់ផ្លូវល្បឿនលឿនឡូតែ - រ៉ាច់សយ ទន្ទឹមនិងនោះអភិវឌ្ឍផ្លូវស្របគ្នារវាងហាទៀន - រ៉ាច់យ៉ា - បាកលីវ។
ទន្ទឹមនិងនោះ សង្កាត់រ៉ាច់យ៉ាបានផ្តោតលើការអំពាវនាវវិនិយោគសាងសង់ តំបន់ឧស្សាហកម្ម និងទាក់ទាញវិនិយោគិនដែលមានសមត្ថភាព និងធនធានហិរញ្ញវត្ថុខ្លាំង ដើម្បីអភិវឌ្ឍគម្រោងលុបសមុទ្ទ និងកោះសិប្បនិម្មិត ឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព រួមចំណែកបង្កើតផលិតផលសេវាកម្ម ពាណិជ្ជកម្ម ទេសចរណ៍ បង្កើនចំណូលថវិការដ្ឋ បង្កើតការងារសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋ និងអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចសមុទ្ទដោយចីរភាព ដើរតួជាកម្លាំងជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចសមុទ្ទរបស់ខេត្ត អានយ៉ាង និងតំបន់វាលរាបទន្លេគឺវឡុង៕
ប្រែ៖ ណារីពៅ
