Chào mừng bạn đến với Cổng thông tin điện tử Tỉnh An Giang
cổng thông tin điện tử tỉnh an giang

Lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh An Giang trả lời chất vấn tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ các Hợp tác xã tiếp cận các nguồn vốn ưu đãi

Ngày đăng: 04/12/2020

Xem với cở chữ : A- A A+
(Cổng TTĐT tỉnh AG)- Sáng nay ngày 04/12/2020, trả lời chất vấn tại Kỳ họp thứ 18 Hội đồng nhân dân tỉnh với nội dung: Giải pháp tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ các Hợp tác xã tiếp cận các nguồn vốn ưu đãi của nhà nước, vì thực tế hiện nay hầu hết các Hợp tác xã không có tài sản thế chấp khi làm thủ tục vay vốn để mở rộng hoạt động sản xuất kinh doanh” tại kỳ họp lần thứ 18 HĐND tỉnh, khóa IX.

Responsive image

Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh An Giang Võ Hồng Nho trả lời chất vấn tại Kỳ họp thứ 18 Hội đồng nhân dân tỉnh, khóa IX

Ông Võ Hồng Nho, Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh An Giang giải trình vấn đề này như sau: 

Kinh tế tập thể với nhiều hình thức hợp tác đa dạng (gồm hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã, tổ hợp tác) là thành phần kinh tế quan trọng, cùng với kinh tế nhà nước ngày càng trở thành nền tảng vững chắc của nền kinh tế quốc dân. Phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã là chủ trương nhất quán và xuyên suốt của Đảng và Nhà nước ta. Quán triệt chủ trương trên Ngân hàng Nhà nước luôn xác định khu vực kinh tế hợp tác nói chung và hợp tác xã (HTX) nói riêng là một trong những đối tượng ưu tiên đầu tư tín dụng với nhiều chính sách khuyến khích, hỗ trợ. 

Để hỗ trợ khách hàng nói chung, HTX trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn nói riêng trong tiếp cận vốn, thời gian qua Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã thực hiện các giải pháp triển khai trên toàn quốc: 

Trình Chính phủ ban hành Nghị định 55/2015/NĐ-CP ngày 9/6/2015 về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn và Nghị định số 116/2018/NĐ-CP ngày 07/9/2018 sửa đổi, bổ sung Nghị định 55/2015/NĐ-CP với nhiều ưu đãi về các mức cho vay không có tài sản bảo đảm, chính sách khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp theo mô hình liên kết, ứng dụng công nghệ cao.

Triển khai một số chương trình tín dụng đặc thù đối với lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, trong đó đối tượng thụ hưởng chính sách, bao gồm HTX nông nghiệp như: 

Chỉ đạo các tổ chức tín dụng triển khai Quyết định 68/2013/QĐ-TTg ngày 14/11/2013 của Thủ tướng Chính phủ về chính sách hỗ trợ nhằm giảm tổn thất trong nông nghiệp, theo đó các HTX được ngân sách Nhà nước hỗ trợ lãi suất 100% trong hai năm đầu và 50% trong năm thứ ba khi vay vốn tại các ngân hàng thương mại để mua các máy móc thiết bị nhằm giảm tổn thất trong nông nghiệp theo danh mục Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn công bố.

Chỉ đạo các tổ chức tín dụng tập trung nguồn vốn cho vay; quy định trần lãi suất cho vay ngắn hạn bằng VNĐ đối với lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn (hiện nay tối đa là 4,5%/năm) thấp hơn 1-2,5%/năm so với lãi suất cho vay các lĩnh vực thông thường khác, tạo điều kiện thuận lợi cho khách hàng nói chung và HTX nông nghiệp nói riêng tiếp cận vốn tín dụng.

Trên toàn tỉnh hiện nay có 232 HTX (trong đó: 119 HTX đang hoạt động), hoạt động trên 6 lĩnh vực, gồm: HTX nông nghiệp: 169 HTX, chiếm 72,84%; Quỹ tín dụng nhân dân (QTDND): 24 QTD, chiếm 10,34%; HTX vận tải : 24 HTX, chiếm 10,34%; HTX tiểu thủ công nghiệp: 04 HTX, chiếm 1,72%;  HTX Thương mại du lịch: 10 HTX, chiếm 4,31%;  HTX tài nguyên và môi trường (khai thác cát): 01 HTX, với tổng số thành viên Hợp tác xã trên toàn tỉnh 140.749 thành viên. 

Về quy mô, chất lượng hoạt động: Tổng số vốn điều lệ 3.664 tỷ đồng ; tổng tài sản 5.234 tỷ đồng, tổng doanh thu bình quân 278,4 tỷ đồng, lợi nhuận bình quân 22,62 tỷ đồng, thu nhập bình quân thành viên/người lao động 4 - 5 triệu đồng/tháng. Phân loại HTX : Tốt 52 HTX, Khá 38 HTX, Trung bình 118 HTX, Yếu kém 13 HTX, ngưng hoạt động 13 HTX. (Nguồn: Liên minh Hợp tác xã tỉnh An Giang)

Tính đến cuối tháng 11/2020, dư nợ cho vay theo Nghị định 55/2015/NĐ-CP về chính sách tín dụng phục vụ nông nghiệp nông thôn là 42.277 tỷ đồng, tăng 7,11% so cuối năm 2019, với 141.833 khách hàng, chiếm 54% tổng dư nợ trên địa bàn; Dư nợ cho vay theo Quyết định 68/2013/QĐ-Ttg của Thủ tướng Chính phủ về chính sách hỗ trợ nhằm giảm tổn thất sau thu hoạch tập trung vào máy móc cơ giới hóa chủ yếu như: Máy kéo, máy làm đất, san phẳng đồng ruộng, máy thu hoạch lúa…với 904 khách hàng, tổng dư nợ là 227 tỷ đồng; Đối với cho vay hợp tác xã, với 11 HTX dư nợ là 65,86 tỷ đồng, tăng 10,24% so cùng kỳ 2019, tương ứng tăng 6,12 tỷ đồng.

Hoạt động cấp tín dụng đối với HTX nói chung và HTX nông nghiệp trên địa bàn tỉnh An Giang còn nhiều khó khăn do: i) Đa phần các HTX có quy mô nhỏ, vốn chủ sở hữu và năng lực tài chính hạn chế, thiếu chiến lược kinh doanh dài hạn, phương án kinh doanh khả thi; ii) Các HTX còn hạn chế trong quản trị, điều hành, thiếu công khai minh bạch và thực hiện chưa đúng quy định về quản lý tài chính, kế toán; iii) Một số HTX sử dụng không hiệu quả nguồn vốn vay, sử dụng vốn vay sai mục đích, nợ quá hạn kéo dài, có tâm lý ỷ lại, trông chờ sự hỗ trợ của Nhà nước.

Nhằm tăng cường hỗ trợ cho các HTX tiếp cận vốn vay ngân hàng để phát triển, mở rộng sản xuất kinh doanh, thúc đẩy phát triển các chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ lúa gạo bền vững, phát triển HTX. Để người dân, HTX an tâm sản xuất, có đầu ra với giá cả ổn định, tránh phải thường xuyên gặp khó khăn “được mùa mất giá, được giá mất mùa”. Ngay sau kỳ họp lần thứ 12 HĐND tỉnh, Chi nhánh đã phối hợp với Liên minh Hợp tác xã tỉnh bàn bạc giải pháp hỗ trợ hoạt động sản xuất kinh doanh cho các HTX. Theo đó, trước mắt chọn các HTX thuộc huyện Thoại Sơn để tổ chức phối hợp.

Ngày 10/3/2020 tại UBND huyện Thoại Sơn, 03 đơn vị: UBND huyện Thoại Sơn, Liên minh Hợp tác xã tỉnh và Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh đã tổ chức buổi họp với 14 HTX nông nghiệp trên địa bàn huyện, Công ty Cổ phần Xuất nhập khẩu Ngọc Quang Phát (gọi tắt là Công ty), Ngân hàng Phát triển TP.HCM Chi nhánh An Giang (HD Bank) là đơn vị tài trợ tín dụng để trao đổi, bàn bạc việc phối hợp xây dựng chuỗi giá trị trong liên kết sản xuất, tiêu thụ lúa gạo, phát triển Hợp tác xã. Mô hình liên kết chuỗi giá trị này đã được Công ty xây dựng, phối hợp với các HTX, thành viên HTX triển khai khá thành công, phát triển ổn định và bền vững tại các tỉnh Đồng bằng Sông Cữu Long (Trà Vinh, Hậu Giang, Cần Thơ) trong nhiều năm qua. Theo đề nghị của Công ty: Ký hợp đồng với các HTX thu mua lúa đầu mỗi vụ với cam kết sản lượng; đến thời điểm thu hoạch trước 1 tuần căn cứ thông tin giá lúa trên thị trường, Công ty sẽ mua cao hơn giá thị trường 200đ/kg cho thành viên HTX, riêng HTX được hưởng hoa hồng 100đ/ký; phương thức thanh toán: Công ty sẽ chuyển tiền qua tài khoản ngân hàng cho thành viên HTX được mở tại ngân hàng HD Bank Chi nhánh An Giang để tiếp tục tái sản xuất.

Sau nhiều lần tổ chức họp, bàn bạc (04 đợt họp) và tham quan nhà máy, quy mô, năng lực, hệ thống dây chuyền sản xuất của Công ty tại tỉnh Hậu Giang, Cần Thơ để tiến hành xúc tiến ký kết giữa các bên thực hiện chuỗi liên kết, nếu thành công sẽ nhân rộng đến các huyện khác trong tỉnh, qua đó góp phần thực hiện có hiệu quả Quyết định 962/QĐ-UBND ngày 294/2020 của UBND tỉnh về Phê duyệt Kế hoạch phát triển hợp tác xã và liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp năm 2020. Bên cạnh việc thúc đẩy phát triển chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ lúa, gạo cho các HTX, thành viên HTX. Ngân hàng HD Bank mong muốn phát triển tín dụng cho các HTX, thành viên HTX, cam kết sẽ đồng hành cùng các HTX, xem xét tài trợ vốn tín dụng với nhiều ưu đãi hấp dẫn, nhằm giúp các HTX mở rộng và phát triển sản xuất kinh doanh. 

Tuy nhiên, đến thời điểm hiện nay việc liên kết giữa HTX và Công ty vẫn gặp nhiều khó khăn, do một số HTX còn e ngại năng lực tài chính của Công ty và đề nghị thanh toán bằng tiền mặt ngay sau khi cân lúa, không mở tài khoản thanh toán qua ngân hàng. Về phía Công ty mong muốn đồng hành cùng HTX phát triển chuỗi liên kết bền vững, ổn định nguồn thu mua về sản lượng, giá cao cho người dân, đôi bên cùng chia sẻ và có lợi. 

Trong thời gian tới, để việc tiếp cận và sử dụng vốn tín dụng ngân hàng hiệu quả, Chi nhánh xin đề xuất các giải pháp nhằm tiếp tục tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ các HTX tiếp cận vốn tín dụng như sau:

Thứ nhất, các HTX nói chung và HTX nông nghiệp nói riêng cần phải tự hoàn thiện, nâng cao năng lực cạnh tranh, năng lực sản xuất kinh doanh của mình; xây dựng phương án sản xuất kinh doanh hiệu quả, chủ động, tích cực tham gia hoạt động sản xuất kinh doanh theo chuỗi giá trị, chuỗi cung ứng của sản phẩm; chủ động cung cấp thông tin đầy đủ, trung thực về tình hình tài chính, cung cấp các hợp đồng bao tiêu, hợp đồng đầu vào, chủ động tìm đầu ra, ký kết các hợp đồng bao tiêu sản phẩm, cần có phương án tập trung sản xuất với quy mô lớn, đảm bảo tính ổn định lâu dài làm cơ sở để các tổ chức tín dụng thẩm định, quyết định cho vay; các thành viên HTX cần mạnh dạn bảo lãnh bằng chính tài sản của các thành viên trong HTX, các tài sản được đầu tư mua sắm của HTX hoặc tài sản do thành viên đóng góp cần phải được hợp thức hóa để thể hiện tài sản chung của HTX và có thể sử dụng làm tài sản bảo đảm tiền vay khi quan hệ vay vốn ngân hàng.

Về cơ chế đảm bảo khoản vay: Theo quy định hiện hành (Luật Các tổ chức tín dụng, Thông tư 39/2016/TT-NHNN quy định  về hoạt động cho vay của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đối với khách hàng và các văn bản có liên quan khác): Tổ chức tín dụng có quyền tự chủ trong hoạt động kinh doanh và tự chịu trách nhiệm về kết quả kinh doanh của mình; Tổ chức tín dụng được xem xét cho khách hàng vay trên cơ sở có bảo đảm hoặc không có bảo đảm bằng tài sản phù hợp theo quy định của pháp luật.

Đối với nguồn vốn tín dụng cho vay theo Nghị định số 55: là nguồn vốn các tổ chức tín dụng huy động tiền gửi dân dư, các tổ chức tín dụng phải tự cân đối nguồn vốn để hỗ trợ chính sách tín dụng cho vay theo Nghị định 55; các tổ chức tín dụng phải tự chịu trách nhiệm khi rủi ro xảy ra. Do đó, khách hàng vay nói chung và HTX nói riêng cũng cần hội đủ điều kiện theo quy định để các tổ chức tín dụng cho vay. Vì vốn ngân hàng là vốn đi vay để cho vay, nên rất cần phải bảo toàn và an toàn vốn. 

Thứ hai, tiếp tục chỉ đạo các tổ chức tín dụng trên địa bàn tỉnh tập trung vốn tín dụng phục vụ nông nghiệp, nông thôn theo Nghị định 55/2015/NĐ-CP và Nghị định số 116/2018/NĐ-CP ngày 07/9/2018 sửa đổi, bổ sung Nghị định 55. Triển khai các chương trình tín dụng đặc thù đối với một số mặt hàng nông sản có thế mạnh như: lúa, gạo, thủy sản, cây ăn trái... cho vay theo chuỗi giá trị đối với các sản phẩm chủ lực, có giá trị thương mại cao, tác động lan tỏa tới nền kinh tế và số đông hộ nông dân, HTX nhằm thực hiện Đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt và Kế hoạch 184/KH-UBND ngày 13/4/2020 của UBND tỉnh về thực hiện Chương trình phát triển nông nghiệp giai đoạn 2016-2020.

Tăng cường phối hợp liên ngành theo Chương trình phối hợp liên ngành số 03/CTPH ngày 25/6/2020 giữa Sở Nông nghiệp và PTNT, Sở Công thương, Hội Nông dân, Liên minh Hợp tác xã, Trung tâm xúc tiến Thương mại và Đầu tư và Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh An Giang về thực hiện Quyết định số 1066/QD-UBND ngày 05/4/2017 của UBND tỉnh về việc Ban hành Kế hoạch thực hiện Chương trình hành động của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về phát triển nông nghiệp giai đoạn 2016-2020, định hướng đến năm 2025. 

Đồng thời tiếp tục chỉ đạo các NHTM tăng cường thu thập, khai thác thông tin về đánh giá tín nhiệm, hoạt động của các HTX để nâng cao hiệu quả thẩm định và đánh giá mức độ tín nhiệm của khách hàng vay, qua đó tăng cường khả năng cho vay không có bảo đảm bằng tài sản. Chủ động ngồi lại với các HTX, cùng tháo gở những khó khăn vướng mắc về vốn cho HTX; ngân hàng cần tạo ra những sản phẩm, dịch vụ riêng, đặc thù dành cho riêng từng HTX và từng loại hình HTX.

Thứ ba, Quỹ đầu tư phát triển của tỉnh cần ưu tiên cho các mô hình HTX kiểu mới  thuộc 08 nhóm sản phẩm nông nghiệp được quy hoạch theo hướng ứng dụng công nghệ cao vay vốn; Quỹ bảo lãnh tín dụng cần tăng cường thực hiện hỗ trợ, bảo lãnh tín dụng cho DNNVV và các HTX có hoạt động SXKD tốt. 

Thứ tư, Liên minh HTX tỉnh An Giang cần tranh thủ tối đa các nguồn lực từ Trung ương, địa phương và các tổ chức tài trợ trong và ngoài nước để hỗ trợ ngày càng nhiều cho các HTX thành viên; có đề xuất với Liên minh HTX Việt Nam thành lập Quỹ hỗ trợ phát triển HTX tỉnh An Giang, giúp các HTX tiếp cận vốn tín dụng ưu đãi từ Quỹ hỗ trợ phát triển HTX./.

Vũ Hùng – Trung Cang